روانشناسی کودک

اهمیت روانشناسی کودک || روانشناسی کودکان از تولد تا پنج ساگی

مراحل رشد کودک از نظر روانشناسی

روانشناسی کودکان مراحل مهمی را در رشد کودکان به ما نشان می دهد. در طول تاریخ بشریت، بچه ها معمولا به عنوان موجوداتی ساده و کاملا بی اختیار فرض می شدند. اما با پیشرفت علم روانشناسی کودک در اوایل قرن بیستم مشخص شد که کودکان نمونه ای کوچک از افراد بزرگسال هستند، بنابراین تمام انواع یادگیری های افراد بزرگسال را نیز دارد. این نظریه ها در زمان ژان پیاژه به شکوفایی خود رسیدند و او اعلام کرد که با توجه به روانشناسی نوین کودک بهترین حالت این است که کودکی و نوجوانی را دوره ای خاص از رشد در نظر بگیریم.

ژان پیاژه دوره های رشد را به چندین قسمت مختلف تقسیم کرد و نشان داد در هر قسمت چه اتفاقی می افتد. در ادامه این دوره ها را برای شما آورده ایم.

روانشناسی نوزاد از تولد تا 12 ماهگی:

روانشناسی نوزاد از تولد تا 3 ماهگی

روانشناسی نوزاد در این دوره به ما می گوید بزرگترین تغییرات مرتبط با رشد در این سن مربوط به شناخت و حواس بیشتر است. نوزاد همچنین در این سن سعی می کند که محیط اطرافش و هم چنین بدن خودش را بیشتر بشناسد. مهم ترین نقاط شناخت نوزادان در این زمان این موارد هستند:

می تواند پستان یا شیشه شیر را تشخیص دهد و شروع به مکیدن کند

می تواند تفاوت صداها و حتی میزان آن ها را تشخیص دهد

کم کم میدان دید او بزرگتر می شود و اشیا را واضح می بیند

می تواند با چشم اشیا متحرک به خصوص آن هایی که صورت دارند را تشخیص دهد و بر روی آن ها تمرکز کند

رنگ ها را به طور کامل می تواند تشخیص دهد

مزه ها را از هم تشخیص می دهد

از حرکات صورت برای پاسخ به محیط استفاده می کند.

مرکز روانشناسی کودک
روانشناسی کودکان

روانشناسی نوزاد از 3 ماهگی تا 6 ماهگی

بر اساس روانشناسی کودکان در اوایل نوزادی، توانایی های ادراکی هنوز در حال رشد هستند. از 3 ماهگی به بعد نوزادان قدرت درک بیشتر رشد میکند. به همین دلیل توانایی انجام کارهای زیر را دارد:

پاسخ سریع تر با حرکات صورت به محیط

به صداهای آشنا می تواند پاسخ دهد به طور مثال صدای مادرش را می شناسد

صورت های آشنا را تشخیص می دهد

به حرکات صورت دیگران واکنش نشان می دهد بنابراین صورت بقیه را می شناسد

روانشناسی نوزاد از 6 تا 9 ماهگی

یکی از اهداف روانشناسی کودک فهمیدن تمامی تغییر و تحولات شناختی کودک در سنین پایین است. البته باید بدانید که زیر نظر داشتن مغز کودکان کار آسانی نیست زیرا شما از یک کودک نمی توانید بپرسید که چه چیزی را احساس می کند و او به شما پاسخ دهد. یافته های علم روانشناسی کودک در سال های اخیر تغییرات زیر را در نوزادان بین 6 تا 9 ماهگی تشخیص داده است:

بیشتر به اشیائی که در هوا معلق است نگاه می کند و برایش جالب توجه هستند

تفاوت بین تصاویر و اشیا مختلف را تشخیص می دهد

تفاوت بین اشیا متحرک و غیر متحرک را تشخیص می دهد

اندازه نسبی اشیا را در فواصل مختلف تشخیص می دهد

روانشناسی نوزاد از 9 تا 12 ماهگی

این دوره زمانی، دوره مهمی از نظر کسب مهارت های فیزیکی است. روانشناسی شخصیت کودک به ما این را می گوید که کودک در این سن به دنبال این است تا دنیای اطراف خود را بهتر از قبل کشف کند. از همین رو سعی می کند بنشیند، بخزد و حتی سعی در راه رفتن دارد. نکته جالب توجه این است که این رشد فیزیکی به درک ذهنی او از محیط اطرافش کمک می کند و یک رشد جهشی را به ادراک او می دهد.

او از نگاه کردن به تصاویر کتاب ها لذت می برد

قادر است برخی از حرکات را تقلید کند

سعی می کند با اشیایی که دور و بر خودش است چیزهایی را بسازد.

((البته این کار بسیار ابتدایی می باشد به طور مثال سعی می کند اشیا را روی هم قرار دهد. از این رو یکی از موثرترین بازی ها از نظر روانشناسی کودک در این سن بازی با لگو می باشد.))

سعی می کند با اصوات و حرکت های مختلف پاسخ دهد

متوجه مفهوم ماندگاری اشیا می شود. یعنی متوجه می شود که اگر شی ای قابل دیدن نباشد باز هم وجود دارد.

روانشناسی کودک و نوجوان چیست
سوالات روانشناسی کودک

روانشناسی کودک از یک تا دو سالگی

بعد از رسیدن به سن یک سالگی، کودکان از نظر فیزیکی، اجتماعی و شناختی رشد جهشی ای را تجربه می کنند. سرعت تغییرات از نظر اهمیت روانشناسی کودک در این دوره بسیار زیاد است. مهم ترین نکته روانشناسی تربیت کودک در این سن این است که کودکان در از یک سالگی به بعد زمان زیادی را صرف مشاهده و تمرکز بر روی اعمال بزرگسالان اطراف خود می کنند. این موضوع از آن جهت اهمیت دارد که می توان گفت اولین اقدامات تربیتی از این سن شروع می شود. بنابراین بزرگسالان اطراف یک کودک باید بسیار مراقب رفتار خود باشند تا الگوی مناسب و خوبی برای آن کودک باشند.

تغییرات اصلی از شروع یک سالگی

می توانند تشخیص دهند که چه شکل هایی با یکدیگر شبیه هستند

سعی در تقلید از رفتار و زبان بزرگسالان دارند

از طریق جست و جو و اکتشاف محیط اطراف خود سعی در یادگیری دارند

صورت های آشنا را تشخیص می دهد. به طور مثال اگر عکسی از مادر خود در جایی ببیند می تواند بفهمد مادرش است

فرق برخی از موارد و اصطلاحات را متوجه می شود. به طور مثال فرق بین من و تو را می فهمد

کلمات را متوجه می شود و سعی می کند به آن ها پاسخ دهد

 

تعریف روانشناسی کودک و اهداف آن
اهداف روانشناسی کودک

روانشناسی کودک دو تا سه ساله

در ابتدای دو سالگی کودکان شروع به مستقل شدن از محیط اطراف خود می کنند. از آنجایی که آن ها الان توانایی بیشتری برای درک محیط اطراف خود دارند بنابراین جهش مهمی برای یادگیری آن ها در علم روانشناسی کودک تلقی می شود. بنابراین باید محیط اطراف به گونه ای فراهم باشد تا آن ها بتوانند از طریق مشاهده به یافته های خوبی برسند.

برخی از تغییرات مهم روانشناختی کودک در این مرحله عبارتند از:

متوجه می شود که فردی که در آینه هست خودش هست و یا شخص دیگری

از حرکات بزرگسالان اطراف خودش تقلید بهتری می کند به طور مثال اگر یکی از اطرافیانش در حال تمیز کردن خانه باشد او نیز این رفتار را تقلید می کند

اشیا را با کارایی هایشان متصل می کند. به طور مثال کاملا می داند برس برای شانه کردن موهایش است و دستمال برای تمیز کردن

اسامی اشیایی که در یک تصویر وجود دارند را می تواند بگوید

به دستورهای ساده والدینش پاسخ می دهد

می تواند اشیا را دسته بندی کند. ((به طور مثال می داند که اسب و ببر حیوان هستند و آن ها را از دسته گیاهان جدا می کند.))

می تواند ترتیب برای اشیا قائل شود. به طور مثال اشیا را از کوچک به بزرگ مرتب می کند.

روانشناسی کودک 3 تا 4 ساله

روانشناسی شخصیت کودک به ما می گوید که در این سن توانایی تحلیل کودک از محیط اطرافش به شدت افزایش می یابد و پیچیدگی رفتار او در برخورد با محیط بیشتر می شود. آن ها سعی می کنند که اشیای بیشتری را بشناسند. بنابراین برای راحتی کار خودشان سعی می کنند که به نوعی دسته بندی برای آن ها ایجاد کنند. این دسته بندی عموما از روی شکل و طرحواره آن ها صورت می گیرد.

از آنجایی که کودکان در فرآیند آموزش فعال تر می شوند، شروع به پرسیدن سوالات مختلفی می کنند. عمده ترین سوالاتی که کودکان در این سن می کنند مربوط به «چرایی» است. بنابراین روانشناسی کودکان به ما می گوید که در این سن باید بسیار با کودکان صبور باشیم.

مهم ترین تغییرات سن سه تا چهار سالگی کودک:

کودک با پرسیدن سوال« چرا» به دنبال جمع آوری اطلاعات است

آگاهی خودش را از گذشته و حال اعلام می کند

از طریق مشاهده و گوش دادن به ساختارها فرآیند یادگیری انجام می شود

طور مدت تمرکزش بیشتر می شود.

((بنابراین با توجه به یافته های روانشناسی تربیت کودک 3تا 4 ساله او می تواند بین 5 تا 15 دقیقه بر روی یک موضوع تمرکز کند.))

او اشیا را به ترتیب اندازه و نوع شکلشان دسته بندی می کند

به دنبال پاسخ سوالات خودش است

متوجه می شود که اشیا را با توجه به رنگشان دسته بندی کند

هدف از مشاوره و روان شناسی کودک چیست؟
کودک از دیدگاه روانشناسی

روانشناسی کودک 4 تا 5 ساله

هماطنور که کودکان به سن رفتن به مدرسه نزدیک می شوند، در استفاده از کلمات و درک مفهوم آن ها، تقلید از رفتار بزرگسالان، شمردن و رفتارهای اولیه بهتر می شوند. بنابراین در این سن اهمیت فعالیت هایی که در مهد کودک و پیش دبستانی انجام می شود معلوم می شود.

بزرگ ترین تغییرات کودک چهار تا پنج ساله عبارتند از:

می توانند تصویر اشیائی که با آن ها سر و کار دارند را بکشند و یا توصیف کنند

توانایی شمارش را دارند اما این توانایی محدود است

نقاشی کشیدنشان بهتر می شود

رنگ های زیادی را تشخیص می دهند و حتی می توانند اسم آن ها را بگویند

می توانند وزن و قافیه را متوجه بشوند

((از این رو یکی از مهم ترین نکات روانشناسی کودک این است که در این سن سعی کنید به کودکان حفظ کردن شعر را بیاموزید.))

می توانند بگویند که کجا زندگی می کنند

اهداف روانشناسی کودک 

برای خیلی از والدین، تشویق کردن کودکان به یادگیری و رشد یکی از مهم ترین دغدغه ها محسوب می شود. یکی از بزرگترین اهداف روانشناسی کودک این است که این روند و سازگار را برای ما روشن کند تا ما بتوانیم با آگاهی بیشتری به این موضوع بپردازیم. بنابراین به عنوان والدین یک کودک باید در نظر داشته باشید مهم ترین نقش را در فراهم کردن یک محیط مناسب برای یادگیری فرزندتان دارید.

سوالات متداول

از چه زمانی باید به فکر آموزش کودکان باشیم؟

با توجه به یافته های روانشناسی کودکان مشخص شده است که کودکان از همان ابتدا به دنبال یادگیری هستد. بنابراین به طور میانگین از همان یک سالگی باید به آموزش کودکان اهمیت دهید.

مهم ترین هدف روانشناسی تربیتی کودک چیست؟

مهم ترین هدف روانشناسی کودک این است که ساز و کار مغر کودک بهتر شناخته شود تا ما بتوانیم همگام با تغییرات آن بهترین عملکرد و آموزش را داشته باشیم

کودکان از چه سنی شروع به یادگیری از محیط می کنند؟

یافته های علم روانشناسی به ما نشان می دهد که کودکان از 9 ماهگی شروع به جست و جو در محیط و یادگیری از آن می کنند.

دسته بندی:

برچسب ها:

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مشاوره تلفنی - تماس با تلفن ثابت - بدون صفر

09353000102 (سراسری)

09353000102 (تهران)